"Nee, ik wil het zelf!" De stormachtige wereld van emotieregulatie bij peuters

Je staat in de supermarkt, en plotseling ligt je peuter schreeuwend op de grond omdat die specifieke banaan niet in het mandje mocht. Herkenbaar? Voor veel ouders is dit een moment van schaamte of frustratie, maar eigenlijk kijken we hier naar een prachtig (en tikkeltje vermoeiend) proces: de ontwikkeling van emotieregulatie.

Wat is emotieregulatie precies?

Simpel gezegd is emotieregulatie het vermogen om een emotie te herkennen, te voelen en er vervolgens op een 'passende' manier op te reageren. Voor een peuter is dit topsport. Hun brein is simpelweg nog niet 'af'. Het deel van de hersenen dat emoties ervaart (het emotionele brein) is al volop actief, maar het deel dat logisch nadenkt en remt (de prefrontale cortex), moet nog jaren rijpen.

Stel je voor: Je peuter zit in een snelle sportauto (grote emoties), maar de remmen (emotieregulatie) zijn nog niet geïnstalleerd.

Waarom is het zo lastig voor een peuter?

Peuters ervaren de wereld heel intens. Alles is "nu", "ik" en "zelf doen". Wanneer iets niet lukt of niet mag, voelt dat voor een peuter als een enorme crisis. Omdat ze de woorden nog niet hebben om te zeggen: "Mama, ik baal ervan dat dit plan niet doorgaat", vertaalt hun lichaam die spanning in gillen, stampen of huilen.

De rol van jou als ouder: De 'Co-regulator'

Het belangrijkste om te onthouden is dat een peuter zijn emoties nog niet alleen kan reguleren. Zij hebben jou nodig als externe 'thermostaat'. Dit noemen we co-regulatie.

Wanneer jij rustig blijft tijdens een driftbui, leen jij jouw rustige zenuwstelsel aan je kind. Als jij ook boos wordt, gooi je olie op het vuur.

4 Tips om je peuter te helpen:

Erken de emotie (niet per se het gedrag):

Zeg: "Ik zie dat je heel boos bent dat we nu weggaan, dat is ook jammer hè?" Je keurt de boosheid goed, maar dat betekent niet dat je blijft.

Blijf nabij:

Soms hebben kinderen ruimte nodig, maar vaak willen ze weten dat je er bent. Blijf in de buurt, ook als ze even 'ontploffen'. Het geeft veiligheid.

Houd het kort en simpel:

Tijdens een emotionele storm komt logica niet binnen. Ga niet in discussie en houd je uitleg kort. Praten doen we pas als de storm is gaan liggen.

Oefen op rustige momenten:

Lees boekjes over emoties of benoem je eigen gevoelens: "Oei, mama laat het glas vallen, daar schrik ik van." Zo leert je kind de woorden bij de gevoelens.

Geen onwil, maar onmacht

De volgende keer dat je peuter een 'scène' maakt, probeer dan te kijken naar de onmacht in plaats van de dwarsheid. Ze doen het niet tegen jou, ze gaan door een belangrijke leerfase heen. En ja, dat vraagt soms engelengeduld van ons als ouders (en die extra kop koffie heb je dan dubbel en dwars verdiend!).

Tot de volgende!

Liefs,

Melissa